Autonomia robotnicza

Autonomia robotnicza
Aby zapobiec degeneracji ruchu społecznego, włoscy autonomiści zrealizowali koncepcję, wybiegającą o krok dalej od realiów ruchów czy partii oficjalnie kontestujących, lecz rzeczywiście potwierdzających istnienie kapitalizmu, w jego ewentualnie odświeżonej formie i treści. Dokonali analizy z punktu widzenia tych, którzy najbardziej odczuwali agresywny charakter gospodarki.

Marksizm i anarchizm

Marksizm i anarchizm
Upadek marksizmu w sferze politycznej i kompromitacja praktycznej realizacji idei „dyktatury proletariatu”, pociągnęły za sobą ogromne przeobrażenia na płaszczyźnie kulturowej. Ideolodzy systemu kapitalistycznego, mogli więc ogłosić „koniec historii”, ruch rewolucyjny został wyrugowany nie tylko w sensie fizycznym, zniknął również z ludzkich umysłów.

Teorie kryzysu

Teorie kryzysu
Czy kryzysy są wpisane w naturę sytemu kapitalistycznego, czy też są wywołane czynnikami wobec niego zewnętrznymi? Rozstrzygnięcie tego dylematu oczywiście ma spore znaczenie dla postawy, jaką dziś przyjmiemy: odrzucimy system w całości, czy będziemy starali się go jedynie reformować... aby dotrwał do następnego wstrząsu.

Samorządowa alternatywa

Samorządowa alternatywa
Czy w latach 80. istniała w ruchu "Solidarność" samorządowa alternatywa, zarówno dla PRL-owskiego socjalizmu, jak i dla kapitalizmu? Co się z nią stało? Czy samorządowa rewolucja została zdradzona, a jeśli tak to przez kogo? Na te pytania, mające fundamentalne znaczenie dla zrozumienia dzisiejszej sytuacji w Polsce, staramy się znaleźć odpowiedź w "Przeglądzie".

Pojęcie to wywodzi się z tradycji materialistycznej analizy państwa kapitalistycznego, rozwijanej w RFN w latach 70. Odnosi się do analizy państwa jako szczególnej formy organizowania społeczeństwa w ramach kapitalizmu. Zakłada iż formy, które przybiera władza państwowa, nie są dla niej trwałe bądź niezbywalne. Forma państwowa w rzeczywistości nie jest określona przez jej wewnętrzne procesy lub mechanizmy rządzenia (pomimo, że jest przez nie uporządkowana) lecz przez sposób w jaki formuje konstytutywną i buntowniczą moc społecznego oporu w postać, nad którą może zapanować. Różne rodzaje państw i ich form konstytucjonalnych są różnymi postaciami owego procesu formowania. Biorąc to pod uwagę, kolektywizacja w Związku Radzieckim oraz powstanie państwa opiekuńczego w USA i Wielkiej Brytyani są różnymi formami państwa, opartymi na różnych sposobach formowania robotniczego oraz społecznego oporu występującego w I połowie XX w.
Artykuł aktualizowany: 02.10.2010